Tirbandlik, issiq va chang: og‘ir sharoitlar moyga qanday ta’sir qiladi

Qisqa safarlar

5–10 daqiqalik yurishda dvigatel qizib ulgurmaydi. Silindrlarning sovuq devorlarida suv kondensatsiyalanadi, yoqilg‘ining bir qismi esa karterga o‘tadi. Uzoq safarda bularning hammasi bug‘lanadi, qisqa safarlarda esa to‘planib, moyni suyultiradi. Mashina asosan do‘konga borib-kelsa, haftasiga bir marta 20–30 daqiqa to‘xtovsiz yurish foydali.

Tirbandlik va salt yurish

Tirbandlikda odometr deyarli qimirlamaydi, dvigatel esa ishlaydi, qiziydi va yonish mahsulotlarini to‘playdi. Joyida turganda radiator kam shamollatiladi, shuning uchun konditsioner yoqilganda moy harakatdagidan issiqroq bo‘ladi. Moy uchun tirbandlikdagi bir soat trassadagi bir soatdan og‘irroq.

Issiq

O‘zbekistonda yozda havo +40…+45 °C gacha, asfalt esa undan ham ko‘proq qiziydi. Sovutish tizimi dvigatel haroratini ushlab turadi, lekin zaxirasi kamroq bo‘ladi va moy uzoqroq issiq qoladi. Issiq moy tezroq oksidlanadi: qorayadi, quyuqlashadi va qurumlarni yomonroq yuvadi.

Shunda ham «yozga» qovushqoqlikni o‘zgartirish shart emas. Moyning yangi bo‘lishi va ruxsatga mos kelishi muhimroq. Issiq boshlanishidan oldin antifrizni, radiator tozaligini va ventilyator ishini tekshiring.

Chang

Mayda lyoss changi eskirgan yoki zich o‘rnatilmagan havo filtridan o‘tib silindrlarga, u yerdan esa moyga tushadi va abraziv kabi ishlaydi. Changli mavsumda va tuproq yo‘llarda yurgandan keyin havo filtrini reglamentdagidan tez-tez tekshiring.

Nima qilish kerak

• Qo‘llanmadagi «og‘ir» texnik xizmat jadvaliga amal qiling — odatda u oddiysidan bir yarim–ikki baravar qisqa.
• Moy darajasini har bir-ikki haftada, ayniqsa yozda, tekshiring.
• Ishlab chiqaruvchi talab qilgan ruxsatga ega moydan foydalaning va qovushqoqlikni «har ehtimolga qarshi» oshirmang.
• Yuqori aylanishlarda uzoq yurgandan keyin turbo dvigatelni o‘chirishdan oldin 30–60 soniya salt ishlashiga imkon bering.
• Havo filtrini faqat probegga qarab emas, holatiga qarab ham almashtiring.